NGUYỆT CẦM

Hỏi: Mấy năm trước tôi bị bệnh shingles (giời ăn). Bạn tôi cũng bị như vậy. Bác sĩ của cô ấy chích thuốc chữa shingles và nói rằng cô ta sẽ không bị bệnh này nữa. Bác sĩ của tôi thì nói rằng khi bị bệnh giời ăn, tôi đã tự nhiên có kháng thể chống bịnh ấy và không cần chích ngừa nữa. Bác sĩ nào đúng?

Đáp: Bệnh thủy đậu (trái rạ - chicken pox) trong thời thơ ấu có thể dẫn đến bệnh shingles sau này trong đời. Virus của bịnh thủy đậu (viricella zoster) có thể nằm ngủ yên trong dây thần kinh gần tủy sống trong nhiều thập niên. Virus đó có thể hoạt động trở lại và gây ra phản ứng đau đớn dữ dội ở da. Thuốc Zostavax được chế tạo ra để ngăn ngừa bệnh giời ăn cho những người già trên 60 tuổi. Trong quá trình nghiên cứu, công ty không kể đến những người đã từng bị bệnh shingles trước đây. Vì vậy cho nên Cơ Quan Quản lý Thực Phẩm và Dược Phẩm (Food and Drug Administration - FDA) không cho phép công ty quảng cáo bán thuốc chủng ngừa này cho bất cứ ai đã từng bị bệnh shingles.

Chúng tôi không ngạc nhiên thấy các bác sĩ không đồng ý với nhau. Nhiều người đã được dạy rằng bệnh shingles (giời ăn) chỉ xảy ra có một lần mà thôi. Điều đó không hoàn toàn đúng. Mặc dù là hiếm có, một vài người đã phải vật lộn với virus này lần nữa (American Family Physician, April 15, 2000). Trung tâm Kiểm Soát và Ngăn Ngừa Bệnh kêu gọi chích ngừa ngay cả cho những người đã từng bị bệnh này một lần rồi.

Hỏi: Vì chất chua trong bao tử gây rát ngứa làm khó chịu ở cổ họng tôi nên tôi đã trải qua một cuộc giải phẫu trị chứngï ợ chua này. Sau cuộc giải phẫu, kết quả chẩn đoán xác nhận đúng là chứng bệnh gây ra do chất tinh bột celiac tác động. Có nghĩa là ăn lúa mì (có chứa nhiều celiac) gây ra chất chua trong cổ họng tôi. Mọi người cần được cho biết rằng giải phẫu và thuốc men không phải luôn luôn là giải đáp. Nếu mà tôi được chẩn đoán sớm hơn, tôi đã tránh được cuộc giải phẫu.

Đáp: Chứng bệnh do celiac gây ra là do cơ thể không thể chịu được gluten, một loại protein có trong lúa mì, lúa mạch và lúa mạch đen. Phản ứng đối với chất protein này bắt đầu phá hủy ruột và có thể gây ra nhiều loại triệu chứng, từ chứng ợ nóng và chứng đau nửa đầu (migraine) cho đến sự mệt mỏi và chứng loãng xương vì thiếu calcium (osteoporosis).

Bệnh do celiac lây lan trong gia đình, vì vậy thân nhân của bệnh nhân phải được xét nghiệm. Không có thuốc chữa trị, nhưng nó có thể được chế ngự với sự ăn kiêng không có tinh bột gluten.

Hỏi: Cả cha và chú tôi đều bị bệnh tiểu đường. Tôi rất mong muốn giảm bớt nguy cơ có thể bị bệnh này, và tôi có nghe nói uống cà phê có thể giúp tôi điều ấy. Có bằng chứng nào xác nhận điều này không?

Đáp: Có rất nhiều khảo cứu về bệnh lý học đã chứng minh sự liên hệ giữa việc uống cà phê bình thường và sự giảm bớt nguy hiểm tiến triển của bệnh tiểu đường loại 2 (Diabetes Care, February 2006)

Tuy nhiên, đừng tin chỉ một mình cà phê có thể bảo vệ cho bạn. Luyện tập đều đặn và kiểm soát trọng lượng cơ thể hữu ích hơn nhiều trong việc đề phòng bệnh tiểu đường loại 2 (Type 2 Diabetes).

Hỏi: Mới đây, trong một cột báo tôi được biết một phụ nữ trẻ đã tự tử chết sau khi bắt đầu dùng thuốc Cymbalta. Tôi lo ngại nhiều người sẽ nhân cái chết này mà nghĩ rằng thuốc chống trầm cảm (antidepressant) là nguy hiểm.

Chính tôi đã dùng những viên thuốc giống như người phụ nữ kia: Zepalm và Cymbalta. Những thuốc này cho tôi có lại được cảm xúc bình thường, thoát khỏi tình trạng hấp hối vì tuyệt vọng. Nhờ  tham vấn các chuyên gia về trầm cảm, giờ đây tôi đã có thể bước lùi lại để xem xét cuộc đời của mình đã ra sao khi tôi rơi vào tuyệt vọng: các mối giao tình sụp đổ, mất tiền mất bạc và cả công ăn việc làm. Do đó, tôi nghĩ rằng những viên thuốc này rất có ích cho những người bị trầm cảm nhưng nên tham vấn thêm các chuyện gia.

Đáp: Quả thật nhiều người đã được những kết quả tốt khi dùng thuốc chống trầm cảm. Tuy nhiên, bản thân bệnh nhân và gia đình nên liên hệ ngay với bác sĩ cho toa khi những ý tưởng tự tử xuất hiện trong đầu người bệnh.

NC
(theo Joe & Teresa Graedon trong People's Pharmacy)